Aşırı Düşünmek Neden Olur?

Bazen zihnimiz durmak bilmez. Yaşadığımız bir konuşmayı tekrar tekrar düşünür, geçmişte söylediğimiz bir cümleyi sorgular ya da henüz gerçekleşmemiş durumlarla ilgili olasılıklar üretiriz.

“Acaba yanlış mı anladı?”

“Keşke öyle söylemeseydim.”

“Ya işler istediğim gibi gitmezse?”

Bir konu hakkında düşünmek, onu anlamaya ve çözmeye yardımcı olabilir. Ancak aynı düşüncelerin zihnimizde tekrar tekrar dönmesi, bizi bir çözüme götürmek yerine daha fazla kaygı ve yorgunluğa sürükleyebilir.

Aşırı düşünmek neden olur?

Aşırı düşünmenin tek bir nedeni yoktur. Çoğu zaman kaygı, belirsizlikle baş etmekte zorlanma, hata yapma korkusu veya kontrolü kaybetme endişesiyle birlikte görülebilir.

Özellikle belirsiz durumlarda zihnimiz geleceği kontrol edebilmek için sürekli ihtimaller üretmeye başlayabilir:

“Ya böyle olursa?”

“Ya kötü bir şey yaşanırsa?”

“Bunu önceden düşünürsem hazırlıklı olabilir miyim?”

Fakat ne kadar düşünürsek düşünelim, hayatın tüm belirsizliklerini ortadan kaldırmak mümkün değildir.

Geçmişi tekrar tekrar düşünmek

Aşırı düşünme yalnızca gelecekle ilgili olmayabilir. Geçmişte yaşanan olayları tekrar tekrar değerlendirmek de zihinsel bir döngüye dönüşebilir.

“Başka türlü davransaydım ne olurdu?”

“Neden bunu söyledim?”

“Acaba onun düşüncesi değişti mi?”

Geçmişi anlamaya çalışmak doğal olsa da, değiştiremeyeceğimiz bir olayın içinde uzun süre kalmak kişiyi zihinsel olarak yorabilir.

Aşırı düşünmek ile problem çözmek aynı şey değildir

Kendinize şu soruyu sorabilirsiniz:

“Bu düşünceler beni bir çözüme mi götürüyor, yoksa aynı yerde mi döndürüyor?”

Problem çözmek, genellikle bizi bir sonraki adıma yaklaştırır.

Aşırı düşünmek ise çoğu zaman aynı soruların farklı biçimlerde tekrar edilmesine neden olur.

Örneğin “Bu konuda ne yapabilirim?” sorusu bir adım bulmaya yardımcı olabilirken, “Ya yanlış yaparsam?” sorusunu tekrar tekrar düşünmek çoğu zaman yeni bir çözüm üretmez.

Sürekli düşünmek nasıl azaltılabilir?

Öncelikle düşünceleri tamamen susturmaya çalışmak yerine onları fark etmek önemlidir.

Kendinize:

“Şu anda gerçekten bir problemi mi çözüyorum, yoksa zihnim aynı konunun etrafında mı dönüyor?”

diye sorabilirsiniz.

Ardından kontrolünüzde olan ve olmayan şeyleri birbirinden ayırmayı deneyebilirsiniz.

Başkasının ne düşündüğünü, gelecekte ne olacağını veya bir olayın nasıl sonuçlanacağını tamamen kontrol edemeyiz. Ancak kendi davranışlarımızı ve bugün atabileceğimiz adımları kontrol edebiliriz.

Bazen zihnin ihtiyacı daha fazla düşünmek değil, belirsizliğe rağmen ilerleyebileceğini öğrenmektir.

Ne zaman destek almak gerekir?

Aşırı düşünme zaman zaman herkesin yaşayabileceği bir durumdur. Ancak düşünceleriniz günlük yaşamınızı, uykunuzu, ilişkilerinizi veya karar verme süreçlerinizi belirgin biçimde etkilemeye başladıysa profesyonel destek almak faydalı olabilir.

Bir psikologla görüşmek, yalnızca düşünceleri azaltmaya değil; bu düşüncelerin altında nelerin bulunduğunu anlamaya da yardımcı olabilir.

Isparta’da psikolog desteği arıyorsanız, yaşadığınız süreci birlikte değerlendirmek ve size uygun destek seçenekleri hakkında bilgi almak için bir psikologla görüşebilirsiniz.

Unutmayın: Her düşünceye cevap vermek zorunda değilsiniz. Bazı düşüncelerin gelip geçmesine izin vermek de mümkündür.